Kasam Selimi në “Zërat e Iliridës”: Bashkimi i shoqatave shqiptare në Zvicër, një forcë për diasporën dhe vendlindjen

Në bisedën me Arbër Bajramin, kryetari i Unionit të Shoqatave Shqiptare të Gostivarit në Mërgim flet për rrugëtimin e bashkimit të shoqatave, aktivitetet kulturore e sportive, shërbimet për bashkatdhetarët dhe sfidat në ruajtjen e gjuhës shqipe te brezat e rinj.

Çfarë mund të arrihet kur shoqatat shqiptare bashkojnë forcat rreth një qëllimi të përbashkët? Kjo ishte një nga temat kryesore të bisedës së radhës në emisionin “Zërat e Iliridës”, ku Arbër Bajrami zhvilloi një intervistë me Kasam Selimin, kryetar i “Unionit të Shoqatave Shqiptare të Gostivarit në Mërgim” në Zvicër.

Gjatë bisedës, Selimi shpalosi rrugëtimin e krijimit të Unionit, sfidat me të cilat është përballur kjo iniciativë dhe rëndësinë e organizimit të diasporës shqiptare. Ai theksoi se bashkimi nuk nënkupton humbjen e identitetit të secilës shoqatë, por krijimin e një force të përbashkët që mund të realizojë projekte dhe aktivitete në interes të komunitetit shqiptar.

Nga ideja e bashkimit te themelimi i Unionit
Kasam Selimi tregoi se interesimi i tij për organizimin e diasporës shqiptare nisi pas ardhjes në Zvicër, në vitin 2015. Pjesëmarrja në aktivitete të ndryshme sportive e kulturore dhe njohja me veprimtarinë e shoqatave shqiptare e shtynë të mendojë për mundësinë e një bashkëpunimi më të organizuar ndërmjet shoqatave të Gostivarit.

Sipas tij, megjithëse në Zvicër ekzistonin shumë shoqata të shqiptarëve nga Gostivari, mungonte një strukturë e përbashkët që do t’i bashkonte në organizime dhe iniciativa të përbashkëta.

Një shtysë e rëndësishme për këtë proces ishte edhe regjistrimi i popullsisë në Maqedoninë e Veriut, në vitin 2021, gjatë të cilit u krijuan kontakte të reja me bashkatdhetarë dhe u vu re interesimi për një bashkim më të madh të mërgatës së Gostivarit.

Në vitin 2022 u bë një ftesë publike për organizimin dhe bashkimin e mërgatës, ndërsa në fillim të vitit 2023 u krijua një ekip koordinues. Fillimisht, ideja ishte organizimi i një aktiviteti të përbashkët sportiv, për të parë se sa i madh ishte interesimi i shoqatave për bashkëpunim.

Më 27 janar 2024 u organizua turneu i parë i futbollit, ku morën pjesë 16 shoqata. Përgjigjja pozitive e pjesëmarrësve dhe kërkesa që iniciativa të vazhdonte me aktivitete të tjera u bënë një shtysë për institucionalizimin e bashkëpunimit.

Në qershor të vitit 2024, Unioni zgjodhi kryesinë e parë dhe u organizua zyrtarisht. Sipas Selimit, aktualisht rreth 10–11 shoqata bashkëpunojnë aktivisht, ndërsa edhe shoqata të tjera kontribuojnë dhe marrin pjesë në aktivitetet e përbashkëta.

Bashkimi pa humbur identitetin e shoqatave
Një nga sfidat e para të Unionit ishte krijimi i besimit ndërmjet shoqatave. Disa prej tyre kishin dilema nëse një strukturë e përbashkët mund t’u merrte anëtarët, t’u krijonte vështirësi financiare apo të ndikonte në mënyrën e funksionimit të tyre.

Selimi shpjegoi se qëllimi i Unionit nuk ka qenë zëvendësimi i shoqatave ekzistuese, por mbështetja e tyre përmes bashkëpunimit. Secila shoqatë vazhdon të ketë aktivitetet dhe angazhimet e veta, ndërsa Unioni krijon mundësi për organizime që janë më të vështira të realizohen veçmas.

Ai theksoi se dallimet në mendime janë të natyrshme dhe mund të shërbejnë për forcimin e organizimit, përderisa ekziston vullneti për të bashkëpunuar.
Njëkohësisht, Selimi pranoi se angazhimi në një strukturë të përbashkët kërkon kohë, përkushtim dhe pjesëmarrje aktive. Për këtë arsye, jo të gjitha shoqatat janë përfshirë në të njëjtën masë.

Megjithatë, Unioni mbetet i hapur për shoqatat dhe individët që dëshirojnë të kontribuojnë. Mesazhi i tij është se bashkimi duhet të mbështetet në punë konkrete dhe jo vetëm në deklarata, sepse rezultatet janë ato që ndërtojnë besimin dhe i afrojnë njerëzit.

Sporti, kultura dhe shërbimet për bashkatdhetarët
Sporti ishte pikënisja e bashkëpunimit, por aktivitetet e Unionit tashmë përfshijnë edhe fusha të tjera. Organizimi i manifestimeve kulturore dhe shënimi i festave kombëtare, veçanërisht i 22 dhe 28 Nëntorit, janë pjesë e rëndësishme e veprimtarisë së tij.

Një ndër iniciativat e veçanta ishte organizimi i një dite konsullore në Frauenfeld, në bashkëpunim me Ambasadën e Maqedonisë së Veriut në Zvicër dhe xhaminë Mesih Nur. Qëllimi ishte t’u mundësohej qytetarëve marrja e shërbimeve konsullore pa pasur nevojë të udhëtonin deri në Bernë.

Selimi vlerësoi bashkëpunimin me ambasadorin Rexhep Demiri dhe stafin e ambasadës, duke shprehur dëshirën që kjo nismë të vazhdojë edhe në të ardhmen. Sipas tij, shërbimet e tilla janë veçanërisht të rëndësishme para periudhës së pushimeve verore, kur shumë bashkatdhetarë kanë nevojë për dokumente dhe informacione për udhëtimet drejt vendlindjes.

Përveç organizimit të aktiviteteve, Unioni synon të shërbejë edhe si pikë informimi dhe mbështetjeje për mërgatën, duke ua lehtësuar qytetarëve orientimin në procedura të ndryshme administrative.

Kontributi për Gostivarin dhe lidhja me vendlindjen
Edhe pse një nga prioritetet kryesore të Unionit është organizimi i diasporës në Zvicër, lidhja me vendlindjen mbetet një pjesë e rëndësishme e misionit të tij.

Selimi përmendi si shembull një aksion për shpërndarjen e ujit të pijshëm në Gostivar, gjatë një periudhe kur qyteti u përball me probleme në furnizimin me ujë. Ky aktivitet tregoi se bashkëpunimi i shoqatave mund të shndërrohet edhe në ndihmë konkrete për qytetarët në vendlindje.

Megjithatë, ai theksoi se përpara se të ndërmerren iniciativa më të mëdha për Gostivarin, është e rëndësishme që bashkimi i mërgatës të forcohet edhe më tej. Një diasporë më e organizuar mund të ketë më shumë mundësi për të bashkëpunuar me institucionet dhe për të kontribuar në projekte të përbashkëta.

Në këtë drejtim, Selimi nënvizoi se potenciali i diasporës nuk duhet të kufizohet vetëm në kontributet individuale, por mund të shfrytëzohet edhe përmes iniciativave të koordinuara dhe bashkëpunimit ndërmjet shoqatave.

Gjuha shqipe dhe sfida e brezave të rinj
Një tjetër temë e rëndësishme e intervistës ishte ruajtja e gjuhës shqipe te fëmijët që rriten në Zvicër. Mësimi i gjuhës amtare është një nga mënyrat kryesore për ta ruajtur lidhjen me kulturën, traditat dhe identitetin shqiptar.

Megjithatë, një nga sfidat që u theksua gjatë bisedës është pjesëmarrja e pamjaftueshme e fëmijëve në mësimin plotësues të gjuhës shqipe dhe nevoja për më shumë interesim e përkrahje nga prindërit.

Ekzistenca e mundësive për mësim, përfshirë edhe format online, nuk mjafton nëse familjet nuk e shohin këtë proces si një investim të rëndësishëm për të ardhmen e fëmijëve.
Për këtë arsye, nevojitet më shumë informim dhe bashkëpunim ndërmjet prindërve, mësuesve dhe shoqatave shqiptare. Ruajtja e gjuhës shqipe nuk është vetëm përgjegjësi e shkollave apo e organizatave, por një detyrë e përbashkët e komunitetit.

Nevoja për hapësira të përbashkëta kulturore
Gjatë intervistës u diskutua edhe ideja e krijimit të një qendre kulturore shqiptare në Zvicër. Selimi sqaroi se nuk kishte informacione konkrete për zhvillimet e kësaj iniciative, por shprehu mbështetje për realizimin e saj.

Sipas tij, një hapësirë e tillë do të ishte e dobishme për komunitetin, pasi shoqatat shpesh përballen me vështirësi në gjetjen e sallave dhe ambienteve për organizimin e aktiviteteve. Përveç kësaj, një qendër kulturore do të mund të shërbente si pikë takimi për shqiptarët dhe si hapësirë për organizime që lidhen me gjuhën, kulturën dhe traditat kombëtare.

Në fund të bisedës, Selimi bëri thirrje për më shumë përfshirje të bashkatdhetarëve në aktivitetet e Unionit. Ai theksoi rëndësinë e transparencës dhe të vlerësimit të punës vullnetare, e cila qëndron pas organizimit të aktiviteteve të komunitetit.

Ndër aktivitetet e paralajmëruara në intervistë ishte edhe manifestimi për festat e Nëntorit, me emrin “Gostivari në Mërgim Feston”, i planifikuar për 21 nëntor në Zvicër.
Biseda në “Zërat e Iliridës” dëshmoi se organizimi i diasporës kërkon kohë, përkushtim dhe gatishmëri për të kapërcyer dallimet.

Për Kasam Selimin, hapi i parë është bashkimi i shoqatave të Gostivarit, ndërsa synimi më i gjerë është krijimi i një bashkëpunimi edhe më të fortë ndërmjet shqiptarëve në mërgim.
Sepse, siç u theksua gjatë bisedës, bashkimi nuk i zhduk dallimet, por i shndërron ato në një forcë të përbashkët për diasporën dhe vendlindjen.

VIDEO:

/ms