Lindja e Mesme në flakë: Trump rrit presionin, Macron paralajmëron kaos, Putin ja cka thotë..?

Lufta midis Izraelit dhe Iranit hynë në ditën e pestë, me shkëmbime të ashpra sulmesh nga të dyja palët dhe tensione në rritje në mbarë Lindjen e Mesme. Presidenti amerikan Donald Trump shtoi ndjeshëm tensionin diplomatik duke kërkuar “dorëzim të pakushtëzuar” nga Irani.

Në një seri postimesh në platformën Truth Social, Trump deklaroi se SHBA e dinë saktësisht ku ndodhet i ashtuquajturi ‘Udhëheqës Suprem’ dhe shtoi me ironi: “Nuk do ta eliminojmë, të paktën jo ende por durimi ynë po mbaron.” Vetëm tre minuta më pas, ai postoi një mesazh të vetëm në shkronja kapitale: “DORËZIM PA KUSHTE!”

Trump gjithashtu pohon se SHBA ka ‘kontroll të plotë të hapësirës ajrore mbi Iranin’, duke nënvlerësuar aftësitë mbrojtëse të këtij të fundit.

Pas deklaratave, u mbajt një mbledhje urgjente e Këshillit të Sigurisë Kombëtare që zgjati mbi një orë. Zëvendëspresidenti J.D. Vance paralajmëroi se presidenti mund të ndërmarrë masa të reja për të ndaluar pasurimin e uraniumit nga Irani, që sipas të dhënave ka arritur nivele të larta përtej përdorimit civil.

Pentagoni njoftoi ndërkohë se SHBA po rrit praninë ushtarake në rajon me dislokime të reja avionësh luftarakë dhe zgjatje të misioneve ekzistuese. Përfshirja deri tani është përshkruar si “mbrojtëse”, përfshirë asistencën në ndalimin e raketave iraniane drejtuar Izraelit.

Presidenti francez Emmanuel Macron e kundërshtoi me forcë përdorimin e dhunës për përmbysjen e regjimit iranian, duke paralajmëruar se një veprim i tillë do të destabilizonte më tej rajonin. Ai bëri thirrje për armëpushim të menjëhershëm dhe rikthim në tryezën e negociatave mbi programin bërthamor të Iranit.

“Ne nuk duam që Irani të ketë armë bërthamore, por përpjekja për të ndryshuar regjimin me forcë do të çonte në kaos të plotë,” tha Macron.

Kancelari gjerman Friedrich Merz shtoi se nëse Irani nuk kthehet në negociata, “shkatërrimi i plotë i programit të tij bërthamor është tashmë në axhendë”. Ai theksoi se vetëm SHBA ka kapacitetin për ta realizuar një veprim të tillë.

Izraeli njoftoi se kishte goditur 12 lokacione të lëshimit të raketave dhe objekte magazinimi në Teheran, si përgjigje ndaj një tjetër sulmi raketor iranian. Sërish sirenat u dëgjuan në Tel Aviv dhe në jug të Izraelit, ndërsa shpërthime u raportuan në Teheran dhe Isfahan.

Irani, nga ana e tij, ka lëshuar afro 400 raketa balistike dhe qindra dronë, ku rreth 35 arritën të kalojnë mbrojtjen ajrore izraelite. Garda Revolucionare pretendoi se ka goditur selinë e Mossadit dhe Drejtorinë e Inteligjencës Ushtarake, megjithatë nuk ka konfirmim zyrtar nga Izraeli.

Në një tjetër zhvillim, ushtria izraelite njoftoi vrasjen e komandantit të ri të forcave të armatosura iraniane, Ali Shadmani, vetëm katër ditë pasi ai zëvendësoi paraardhësin e vrarë. Burime iraniane raportojnë se udhëheqja ushtarake dhe e inteligjencës e lidhur me Khamenein është goditur rëndë, duke krijuar boshllëqe të rrezikshme në zinxhirin e komandës.

Në të njëjtën kohë, Irani ka kufizuar përdorimin e telefonave dhe pajisjeve të komunikimit nga zyrtarët, për shkak të një vale të re sulmesh kibernetike, të cilat mediat i përshkruajnë si një “luftë dixhitale masive” nga Izraeli.

Ministri izraelit i Mbrojtjes, Israel Katz, paralajmëroi se Ajatollah Ali Khamenei mund të përfundojë si Sadam Huseini: “E paralajmëroj diktatorin iranian të ndalojë krimet e luftës dhe sulmet ndaj civilëve tanë.”

Qeveria izraelite është zotuar të mos ndalë operacionet derisa të ndalet tërësisht programi bërthamor i Iranit. Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë Atomike (IAEA) konfirmoi se uzina nëntokësore në Natanz u godit drejtpërdrejt nga raketat izraelite.

Ndërkohë, Irani deklaron se nuk synon të ndërtojë armë bërthamore dhe se i përmbahet Traktatit për Mospërhapjen Bërthamore (NPT). Izraeli, që nuk është palë në traktat, nuk e ka konfirmuar as mohuar se posedon armë të tilla.

Ministri Katz paralajmëroi gjithashtu se objekti në Fordoë, i vendosur në thellësi të malit, ‘sigurisht do të jetë në listën e objektivave’. Por ekspertët theksojnë se një goditje efektive ndaj këtyre strukturave kërkon domosdoshmërisht përfshirjen e SHBA-së.

Nga ana tjetër, mediat iraniane raportojnë arrestimin e një të huaji pranë centralit bërthamor në Bushehr, nën dyshimin se po filmonte për llogari të Mossadit.

Ministria e Jashtme e Rusisë e ka dënuar ashpër ofensivën izraelite, duke e cilësuar ‘të paligjshme’ dhe një ‘kërcënim serioz për sigurinë ndërkombëtare’. Moska i ka kërkuar IAEA-s një vlerësim të qartë të dëmeve në objektet bërthamore iraniane dhe ka përmendur deklaratat e përsëritura të Teheranit për përmbushjen e detyrimeve në kuadër të NPT-së.

India, ndërkohë, ka bërë thirrje për largimin urgjent të shtetasve të saj nga Irani. Ambasada indiane në Teheran u ka kërkuar rreth 10,000 qytetarëve indianë që jetojnë dhe punojnë në Iran të largohen menjëherë, duke përmendur përkeqësimin e situatës së sigurisë.

/syri.net