Mos u mbështetni në Shqipëri te Google Maps !

Ata që bëjnë një udhëtim me makinë nëpër Shqipëri mund të presin pamje marramendëse, por u duhet një ndjenjë e mirë drejtimi – dhe për takime të çuditshme. Një qasje në një vend ku një makinë është simboli më i lartë i statusit

Katër orë gropa që duken si kratere guaskash. Asfalt i pabarabartë, nëse kaq. Shkëmbinj dhe degë që përplasen kërcënueshëm në karrocerinë e makinës. Tundimi për t’u dorëzuar dhe për t’u kthyer është i madh. Dhe pastaj papritmas: asfalt thithës, i teknologjisë së fundit, i niveluar dhe i shënuar në mënyrë të përsosur. Marr frymë me lehtësim dhe shtyp pedalin e gazit, shkruan gazeta „Welt“.

Asnjë shofer tjetër nuk ka arritur deri këtu; e kemi të gjithë autostradën për vete. A është kjo një dhuratë nga qielli? Apo thjesht puna e një zyrtari të korruptuar që ka hedhur një lloj subvencioni këtu? Pas disa minutash, përgjigjja erdhi: Autostrada papritmas dhe pa asnjë sinjalistikë bashkohet me një shteg të pashtruar pë mushka, të ndërprerë nga kanione të panumërta të vogla të gdhendura nga shiu i fundit. Ne frenojmë me forcë pikërisht në kohë.

Gropa dhe një rrugë shtetërore e shënuar gabimisht në Google Maps: Këto janë gjëra që priten kur nisni një udhëtim me makinë në Shqipëri. E megjithatë, ia vlen të eksploroni këtë shtet të vogël ballkanik, as aq të madh sa Brandenburgu, me makinë. Një vend xhuxh që ka shumë për të ofruar, nga plazhet me rërë në Adriatik deri te malet e larta alpine, nga kishat ortodokse deri te xhamitë osmane.

Marrja me qira e një makine në Shqipëri është e lehtë dhe relativisht e lirë. Për më tepër, shumë shqiptarë në hotele dhe restorante flasin gjermanisht, italisht ose anglisht. Ata që janë të gatshëm të përballen me trafikun e zhurmshëm të qyteteve të Tiranës ose të Durrsit dhe rrugët me gropa në brendësi të vendit do të shpërblehen bujarisht: me fshatra piktoreske, shkëmbinj marramendës dhe pamje marramendëse të Rivierës Shqiptare. Gjatë rrugës, ka mundësi të shumta për të zgjeruar horizontet e tyre.

Mësimi 1: Mos u mbështetni te Google Maps
Rrugët e këqija të Shqipërisë nuk dolën nga hiçi. Vendi ka një histori të kohëve të fundit të trazuar, ndonjëherë tragjike, transmeton portali Shtegu. Kur diktatura staliniste e Enver Hoxhës u shemb në vitin 1990, vendi mesdhetar u zhyt në një kaos të ngjashëm me atë të luftës civile, nga i cili u rikuperua vetëm ngadalë.

Sot, Shqipëria është një vend kandidat për në BE, dhe përparimi i shpejtë dhe kushtet para-industriale përplasen pa mëshirë brenda vendit. Kjo është arsyeja pse rrugët e shtruara mirë nuk ekzistojnë as në Google Maps, ndërsa shtigjet e mushkave ndonjëherë shënohen si autostrada. Megjithatë, turizmi është rritur ndjeshëm vitet e fundit. Edhe pse marketingu profesional i destinacioneve është ende në zhvillim e sipër, vendi është bërë një këshillë jo aq sekrete për pushime falë reklamave të zellshme gojë më gojë. Përveç peizazhit, udhëtarët shprehin entuziazëm për çmimet e përballueshme dhe mikpritjen në dukje të pakufishme shqiptare.

Kështu që e bëra destinacionin tërheqës edhe për gruan time. Fillimisht morëm tragetin nga Italia përtej Adriatikut në Durrës, ku morëm me qira një makinë për të eksploruar jugun e vendit. Destinacioni ynë i parë ishte Berati, një qytet me arkitekturë osmane. Rruga më pas vazhdoi përtej Vjosës (lumi i fundit i madh i egër në Europë) deri në burimet termale pranë Përmetit. Nga aty, ishin vetëm disa kalime të tjera drejt shkëmbinjve të Rivierës Shqiptare me plazhet e saj të gjata. Për të lëvizur, nuk duhet të mbështeteni vetëm në hartat digjitale, por edhe të dëgjoni këshillat e vendasve herë pas here.

Mësimi 2: Makinat e shtrenjta janë një subjekt i ndjeshëm
Automjeti ynë për udhëtimin rrugor është një Citroën C1 i vogël i kuq. Është pothuajse e pamundur të biesh në sy në qytetet e Shqipërisë – si një njeri i varfër. Gjatë rrugës për në Berat, hasim pothuajse ekskluzivisht SUV luksoze të lëmuara. Markat gjermane si Mercedes, BMW dhe Audi janë veçanërisht të njohura. Megjithatë, në fshat ka ende shumë makina të vjetra dhe të konsumuara në rrugë.

Makinat luksoze formojnë një kontrast të çuditshëm me fasadat e rrënuara të shtëpive të shpërndara në të gjithë peizazhin. Me një prodhim të brendshëm bruto për frymë prej rreth 10 000 dollarësh, Shqipëria është një nga vendet më të varfra në Europë. 4.5 përqind e popullsisë është e kequshqyer dhe shumë shtëpi mbeten skelete të pa suvatuara për shkak të mungesës së parave. Pra, nga vjen kjo prosperitet automobilistik?

Kush e di më mirë se ata që ngasin nëpër blloqe me këto makina të shkëlqyera? Tre të rinj me shpatulla të gjera dhe nofulla të mëdha dalin nga një BMW X5 e bardhë para nesh. Shoferi nuk e gjen qesharake pyetjen time të ndrojtur: „Shikoni rrugët. Ju duhen makina të mëdha dhe të forta“. Një argument bindës. Dhe duke pasur parasysh gjatësinë dhe shprehjet e zymta të tre burrave, pyetje të mëtejshme janë të panevojshme.

Mësimi 3: Mos u jepni karroca natën
Është mbrëmje, jemi pak jashtë Beratit dhe kuptojmë se ka njerëz këtu për të cilët rrugët e këqija mund të jenë gjithashtu një avantazh. Sa më shumë errësohet, aq më shumë prej tyre shfaqen në dritat e përparme. Të përkulur dhe vetëm, ata ecin në rrugë, disa gra, por kryesisht burra të moshuar dhe të vyshkur. Edhe plaku pranë të cilit më në fund ndalojmë për t’i ofruar një karrocë nuk mund të shpjegojë se nga janë ose ku po shkojnë. Unë vetë bëja autostop dhe e di sa mirë është të gjesh një karrocë për disa kilometra.

Duhet pak kohë derisa të gjejmë një vend në hartë që tingëllon si fjala që plaku me xhaketën e grisur vazhdon të përsërisë. Një gisht i madh lart, një buzëqeshje. Kështu funksionon komunikimi në këto situata. Nuk është keq që plaku nuk flet shumë, sepse ka një frymëmarrje të tmerrshme.

Në destinacionin tonë, plaku më falënderon. Një tjetër shpërthim ajri që mban erë birre dhe vere. Pastaj ai dridhet dhe tërheq dorezën, duke u përpjekur më kot të hapë derën. Vetëm kur diçka kërcet, më kujtohet se dryni i sigurisë për fëmijë duhet të jetë ende i ndezur. Ia hap derën plakut nga jashtë.

Çfarë duhet të keni parasysh? Shpejtësia e lejuar është 40 km/orë në zonat e ndërtuara, 80 km/orë jashtë zonave të ndërtuara, 90 km/orë në rrugë nacionale dhe 110 km/orë në autostrada. Dritat janë të detyrueshme: Ngarja me dritat e shkurtra është gjithashtu e detyrueshme gjatë ditës. Kini kujdes me alkoolin: kufiri i alkoolit në gjak është 0.1. Çmimet e karburantit në Shqipëri janë të krahasueshme me ato në Gjermani, por mund të jenë pak më të larta në disa rajone. Stacionet e benzinës janë të shumta në qytete, por të rralla në zonat e largëta – prandaj mbushni makinën me kohë!

/shtegu