Ja cilat vende përdoret më shumë paraja e gatshme në Europë ?

Edhe pse përdorimi i parave të gatshme në Evropë po bie gradualisht, më shumë se gjysma e të gjitha pagesave bëhen ende me kartëmonedha. Megjithatë, pjesa e tyre është dukshëm më e ulët kur shikohet vlera e transaksioneve.

Sipas një ankete të Bankës Qendrore Evropiane të vitit 2024 me 40,000 pjesëmarrës, 52 përqind e të gjitha transaksioneve në zonën e euros bëhen me para të gatshme. Megjithatë, kur shikohet vlera, kjo përqindje bie në 39.

Në 14 nga 20 vendet e zonës së euros, paratë e gatshme janë metoda më e përdorur e pagesës, me një pjesë midis 45 dhe 55 përqind në gjysmën e tyre. Përdorimi i parave të gatshme varion nga 22 përqind në Holandë në 67 përqind në Maltë.

Evropa Jugore dhe Lindore mbeten vendet më të varura nga paratë e gatshme: Italia 61 përqind, Spanja 57 përqind, Sllovenia 64 përqind.
Evropa Veriore dhe Perëndimore, përfshirë Holandën (22%), Finlandën (27%), Luksemburgun (37%), Belgjikën (39%) dhe Francën (43%), tashmë po lëvizin drejt pagesave dixhitale.

Nga katër ekonomitë më të mëdha të BE-së, Franca është e vetmja nën mesataren e eurozonës (52%), ndërsa Gjermania është pak mbi të në 53%.
Një zëdhënës i Bankës Qendrore Holandeze thotë se konsumatorët holandezë i gjejnë pagesat pa kontakt nëpërmjet kartës së debitit ose telefonit inteligjent më shpejt se paratë e gatshme. Përveç kësaj, tregtarët atje pranojnë si para të gatshme ashtu edhe karta, pjesërisht falë tarifave më të ulëta dhe fushatave bankare për të inkurajuar pagesat dixhitale për shuma të vogla.

Paratë e gatshme mbeten të rëndësishme për nga vlera
Për sa i përket vlerës, paratë e gatshme përbëjnë 39% të eurozonës, por me dallime të mëdha sipas vendit: nga 17% në Holandë në 59% në Lituani.

Vendet me mbi 50% të shpenzimeve totale në para të gatshme janë Lituania (59%), Sllovakia (56%), Sllovenia (56%), Austria (56%), Malta (54%) dhe Kroacia (51%).
Në rangun e mesëm janë Italia (49%), Portugalia (47%), Spanja (45%), Irlanda (44%), Qipro (43%) dhe Greqia (42%).

Vetëm në gjashtë vende pjesa e parave të gatshme është 35% ose më pak: Holanda (17%), Finlanda (28%), Luksemburgu (29%), Gjermania (30%), Franca (34%) dhe Belgjika (35%).
Ndërsa Lituania ka përdorimin më të lartë të parave të gatshme, Letonia ka vetëm 36%, gjë që tregon dallime të mëdha edhe midis vendeve fqinje.

Kartat dominojnë për pagesat mbi 50 euro.
Është interesante se Gjermania dhe Austria, megjithëse të afërta nga ana kulturore, ndryshojnë ndjeshëm. Në Austri, paratë e gatshme mbeten të njohura, ndërsa Gjermania po lëviz gradualisht drejt pagesave dixhitale.

Këto të dhëna tregojnë se, sipas vlerës, paratë e gatshme janë ende të rëndësishme në Evropën Qendrore, Lindore dhe Jugore, ndërsa Evropa Veriore dhe Perëndimore mbështeten më shumë në metodat dixhitale.
BQE gjithashtu zbuloi se paratë e gatshme përdoren më shpesh për shuma të vogla, ndërsa kartat janë zgjedhja kryesore për pagesat mbi 50 euro.

Pse njerëzit ende përdorin para të gatshme?
Kur u pyetën për avantazhet e parave të gatshme mbi kartat, të anketuarit më shpesh theksuan sa vijon:
Paratë e gatshme janë anonime dhe mbrojnë privatësinë – 41 përqind;
Me para në dorë, mund t’i gjurmoj më mirë shpenzimet – 35 përqind;
Transaksionet me para në dorë kryhen menjëherë – 30 përqind.

Përveç kësaj, 28 përqind thanë se përdorin para në dorë sepse pranohen në më shumë situata dhe rreth 20 përqind besojnë se është më e lehtë ose më e shpejtë për të paguar. Vetëm 18 përqind besojnë se paratë në dorë janë më të sigurta.
Ekzistojnë gjithashtu dallime midis brezave: të rinjtë nën 40 vjeç përdorin para

/alsatm