Vetëm Kosova pas Maqedonisë për pagën minimale ?

Me një pagë minimale prej 24.379 denarësh, përkatësisht rreth 397 euro, Maqedonia edhe në vitin e ri 2026 mbetet në fund të listës në rajon; pas saj është vetëm Kosova me pagë minimale prej 384 euro. Sipas krahasimeve rajonale, pagën minimale më të lartë e marrin qytetarët e Malit të Zi – 600 euro, ndërsa në Serbi ajo lëviz nga 505 deri në 580 euro, varësisht nga numri i orëve të punës. Në Bosnje dhe Hercegovinë paga minimale është 525 euro, në Republikën Srpska 511 euro, ndërsa në Shqipëri nga Viti i Ri 444 euro.

40.000 qytetarë jetojnë me pagë minimale
Sipas të dhënave të LSDM-së, rreth 40.000 punëtorë në vend jetojnë me pagë minimale. Ndërkohë, përllogaritjet e Lidhjes së Sindikatave të Maqedonisë (LSM) tregojnë se një familjeje katër anëtarëshe, në dhjetor 2025, i nevojiteshin rreth 65.492 denarë për ta kaluar muajin, prej të cilave mbi 23.000 denarë vetëm për ushqim dhe pije. Kjo do të thotë se as dy paga minimale e gjysmë nuk mjaftojnë për të mbuluar shportën sindikale të konsumit.

Kërkesa kryesore, sipas nënkryetarit të LSM-së, Ivan Peshevski, është që paga minimale të rritet në 600 euro, si dhe të ketë rritje lineare të të gjitha pagave të tjera me nga 100 euro.

“ Kërkesa për rritjen e pagës minimale në 600 euro erdhi pas një ankete të realizuar nga LSM, ku të anketuarve iu ofruan tre opsione – 500, 600 dhe 700 euro – dhe shumica e votave shkuan për shumën që kërkojmë aktualisht. Ndërsa kërkesa për rritjen e pagave të tjera lidhet me faktin se vetëm brenda një viti, sipas të dhënave nga shporta minimale e konsumit, jeta është shtrenjtuar për gati 6.000 denarë. Për të ruajtur fuqinë blerëse dhe për të mos u zhytur më tej në varfëri, është e domosdoshme rritja e të gjitha pagave, jo vetëm e minimalës”, shtoi Peshevski për “Fokus”.

Kjo kërkesë vjen në kushte inflacioni prej 4,1 për qind në baza vjetore, sipas të dhënave të Entit Shtetëror të Statistikave, ndërsa çmimet me pakicë në vitin 2025 janë rritur për 3,7 për qind.

Pasi vitin e kaluar nuk morën mbështetje as për pagë minimale prej 500 euro, nga LSM paralajmëruan protesta pas 20 janarit. Për datën e saktë dhe formën e bllokadave do të vendosin të mërkurën. Qëllimi, siç thonë ata, është përmirësimi i standardit jetësor, harmonizimi me të ardhurat minimale rajonale dhe parandalimi i largimit të fuqisë punëtore.

“Rritje pagash ka vetëm për funksionarët, prandaj së shpejti do të mbahet një protestë e madhe që zëri i punëtorit të dëgjohet. Të mërkurën do të vendosim për kohën dhe vendin e saktë”, shton Peshevski.
Nga Qeveria e Maqedonisë qëndrojnë në qëndrimin se zgjidhja duhet të gjendet përmes marrëveshjes ndërmjet punëtorëve dhe punëdhënësve.

“Rikujtojmë se paralajmërimet për grevë janë e drejtë demokratike, por njëkohësisht theksojmë se Qeveria për herë të parë po zhvillon dialog social konstruktiv në kuadër të Këshillit Ekonomiko-Social, ku të gjitha çështjet diskutohen publikisht dhe në mënyrë transparente, në interes të të gjitha palëve të përfshira, me qëllim sigurimin e një standardi më të mirë jetese. Qeveria vazhdimisht ndërton dialog gjithëpërfshirës me të gjitha palët e interesuara, përfshirë punëtorët dhe sektorin e biznesit, për të gjetur zgjidhje të qëndrueshme që do të kontribuojnë në përmirësimin e standardit jetësor”, thuhet në përgjigjen e Qeverisë për REL.

Sektori i biznesit, nga ana tjetër, vlerëson se 600 euro është një shumë joreale në këtë moment. Kryetari i Konfederatës së Biznesit të Maqedonisë së Veriut, Mile Boshkov, thotë se “kufiri psikologjik dhe ekonomik” është 28.500 denarë, përkatësisht 463 euro.

“Mbizotëron qëndrimi se 28.500 denarë është një kufi psikologjik dhe ekonomik që shumica e kompanive stabile mund ta përballojnë në këtë moment. Kjo shumë do të nënkuptonte rritje që ndjek koston e jetesës (inflacion rreth 4,0% në vitin 2025), por nuk i çon mikro-kompanitë drejt falimentimit. Kjo shumë mbulon një pjesë të mirë të shportës sindikale (e cila ka arritur mbi 65.000 denarë për një familje katër anëtarëshe)”, shton Boshkov.

Paga minimale në vend harmonizohet çdo vit në muajin mars, me 50 për qind të rritjes së pagës mesatare neto dhe 50 për qind të indeksit të kostos së jetesës. Për mars 2026, sipas përllogaritjeve aktuale, rritja do të ishte ndërmjet 6,5 dhe 7 për qind, përkatësisht 1.500 deri në 2.000 denarë shtesë – shumë më poshtë kërkesave të sindikatave dhe nën mesataren rajonale.

/zhurnal