100 kuriozitete për Zvicrën që nuk i keni ditur ?

1. Zvicra nuk ka kryeqytet zyrtar në kuptimin klasik; Berna quhet “qyteti federal”.
2. Emri zyrtar latin i Zvicrës është Confoederatio Helvetica, prandaj shkurtesa ndërkombëtare është CH.
3. Monedha zyrtare është frangu zviceran, me kodin ndërkombëtar CHF.
4. Zvicra ka 26 kantone, secili me shumë kompetenca të veta.

5. Zvicra është shtet federal, jo shtet i centralizuar.
6. Në Zvicër fliten katër gjuhë kombëtare: gjermanisht, frëngjisht, italisht dhe romansh.
7. Gjermanishtja zvicerane nuk është krejt e njëjtë me gjermanishten standarde.
8. Romansh është gjuha më e vogël kombëtare e Zvicrës.
9. Zvicra është një nga vendet më shumëgjuhëshe në Evropë.
10. Pothuajse dy të tretat e popullsisë përdorin më shumë se një gjuhë të paktën një herë në javë.
11. Zvicra nuk është anëtare e Bashkimit Evropian.

12. Megjithatë, Zvicra ka shumë marrëveshje me BE-në.
13. Zvicra është pjesë e zonës Shengen.
14. Zvicra njihet për neutralitetin e saj politik dhe ushtarak.
15. Neutraliteti zviceran është një nga simbolet më të njohura të vendit.
16. Zvicra ka një sistem të fortë të demokracisë direkte.
17. Qytetarët zviceranë votojnë shpesh në referendume.
18. Në Zvicër, populli mund të ndikojë drejtpërdrejt në ligje përmes iniciativave popullore.
19. Qeveria federale zvicerane ka 7 anëtarë, të quajtur Këshilli Federal.

20. Presidenti i Zvicrës nuk ka pushtet si presidentët klasikë; ai ndërrohet zakonisht çdo vit.
21. Flamuri zviceran është katror, jo drejtkëndësh si shumica e flamujve kombëtarë.
22. Flamuri i Zvicrës ka kryq të bardhë mbi sfond të kuq.
23. Flamuri i Kryqit të Kuq është frymëzuar nga flamuri zviceran, por me ngjyra të përmbysura.
24. Kryqi i Kuq u themelua në Gjenevë.
25. Gjeneva është një nga qendrat më të rëndësishme diplomatike në botë.

26. Në Gjenevë ndodhen shumë organizata ndërkombëtare.
27. Zvicra është vend malor, por nuk përbëhet vetëm nga Alpet.
28. Alpet zvicerane janë ndër peizazhet më të famshme në botë.
29. Maja më e njohur e Zvicrës është Matterhorn.
30. Matterhorn shpesh shihet si simbol i Zvicrës.
31. Zvicra ka shumë liqene, lumenj dhe male në një territor relativisht të vogël.
32. Liqeni i Gjenevës është një nga liqenet më të mëdha të Evropës Perëndimore.
33. Liqeni i Cyrihut është një nga vendet më të njohura turistike në vend.
34. Lumi Rinë kalon nëpër Zvicër.
35. Ujëvarat e Rinit janë ndër ujëvarat më të mëdha në Evropë për nga prurja.
36. Zvicra ka shumë tunele hekurudhore dhe rrugore për shkak të terrenit malor.

37. Tuneli bazë i Gotthardit është një nga arritjet më të mëdha inxhinierike në Evropë.
38. Transporti publik zviceran është ndër më të saktët dhe më të organizuarit në botë.
39. Trenat zviceranë njihen për përpikëri.
40. Shumë fshatra malore në Zvicër arrihen me tren, teleferik ose funikular.
41. Zvicra ka disa nga hekurudhat malore më panoramike në Evropë.
42. Hekurudha drejt Jungfraujoch është një nga atraksionet më të famshme turistike.
43. Jungfraujoch shpesh quhet “Top of Europe”.

44. Zermatt është një nga vendpushimet më të famshme alpine.
45. Në Zermatt nuk lejohen makinat klasike me benzinë ose naftë në zonën qendrore.
46. Zvicra është shumë e njohur për orët luksoze.
47. Markat zvicerane të orëve janë ndër më prestigjiozet në botë.
48. Industria zvicerane e orëve ka histori disa-shekullore.
49. Zvicra është e famshme për çokollatën.
50. Çokollata me qumësht u zhvillua fuqishëm në Zvicër.
51. Zviceranët janë ndër konsumatorët më të mëdhenj të çokollatës në botë.
52. Djathi zviceran është shumë i njohur ndërkombëtarisht.
53. Fondue është një nga ushqimet tradicionale më të famshme zvicerane.
54. Raclette është një tjetër ushqim i njohur zviceran me djathë të shkrirë.
55. Rösti është pjatë tradicionale me patate.

56. Zvicra ka shumë produkte tradicionale të qumështit për shkak të blegtorisë alpine.
57. Lopët zvicerane me këmborë janë pjesë e imazhit tradicional të vendit.
58. Në disa zona alpine zhvillohen parada tradicionale të lopëve kur kthehen nga malet.
59. Zvicra ka standard shumë të lartë jetese.
60. Qytetet zvicerane renditen shpesh ndër më cilësoret për jetë.
61. Cyrihu është qyteti më i madh i Zvicrës.
62. Gjeneva është qendër diplomatike dhe financiare.
63. Bazeli është i njohur për industrinë farmaceutike dhe artin.
64. Lozana është qendër e rëndësishme sportive ndërkombëtare.
65. Selia e Komitetit Olimpik Ndërkombëtar ndodhet në Lozanë.
66. Zvicra ka një sistem arsimor shumë të zhvilluar.
67. Universitetet zvicerane janë ndër më të respektuarat në Evropë.
68. ETH Zürich është një nga universitetet teknike më të njohura në botë.
69. Albert Einstein studioi dhe punoi për një periudhë në Zvicër.

70. Einstein punoi në Zyrën e Patentave në Bernë.
71. Në Zvicër ndodhet CERN-i, një nga qendrat më të mëdha shkencore në botë.
72. CERN-i ndodhet pranë Gjenevës.
73. Në CERN është ndërtuar Përshpejtuesi i Madh i Hadronëve.
74. Zvicra është shumë e njohur për bankat.
75. Bankat zvicerane janë bërë simbol i sigurisë financiare.
76. Megjithatë, rregullat bankare janë bërë më transparente në dekadat e fundit.
77. Frangu zviceran konsiderohet shpesh si monedhë e qëndrueshme.
78. Banka Kombëtare Zvicerane është banka qendrore e vendit dhe udhëheq politikën monetare.
79. Kartëmonedhat zvicerane janë të njohura për dizajn modern dhe siguri të lartë.
80. Në kartëmonedhën 10-frangëshe paraqiten motive që lidhen me kohën, organizimin dhe hekurudhat.
81. Zvicra ka një ushtri qytetare, me sistem rekrutimi për meshkujt zviceranë.
82. Shumë zviceranë kryejnë shërbim ushtarak.
83. Për një kohë të gjatë, shumë ushtarë mbanin pajisje ushtarake në shtëpi.

84. Zvicra ka shumë bunkerë dhe strehimore për popullsinë.
85. Përgatitja civile është pjesë e kulturës së sigurisë në vend.
86. Zvicra ka një nga rrjetet më të dendura të trenave në Evropë.
87. Edhe fshatra të vegjël shpesh kanë lidhje shumë të mira transporti.
88. Në Zvicër, vonesat në transport publik merren shumë seriozisht.
89. Zvicra është një nga vendet më të pastra në Evropë.

90. Riciklimi është shumë i zhvilluar.
91. Në disa komuna, qeset zyrtare të mbeturinave janë me pagesë.
92. Kjo i nxit njerëzit të prodhojnë më pak mbeturina.
93. Zvicra ka ligje të forta për mjedisin.
94. Uji i rubinetit në shumicën e vendeve është shumë cilësor.
95. Në shumë qytete ka shatërvanë publikë me ujë të pijshëm.
96. Zvicra është shumë e sigurt për turistët.
97. Kriminaliteti i rëndë është relativisht i ulët krahasuar me shumë vende të tjera.
98. Jeta në Zvicër është e shtrenjtë, sidomos në qytete si Cyrihu dhe Gjeneva.
99. Pagat janë të larta, por edhe qiratë, ushqimi dhe shërbimet kushtojnë shumë.
100. Zvicra është një vend i vogël për nga sipërfaqja, por me ndikim shumë të madh në ekonomi, diplomaci, shkencë, turizëm dhe teknologji.

/ms