{"id":97822,"date":"2024-10-08T15:03:14","date_gmt":"2024-10-08T13:03:14","guid":{"rendered":"https:\/\/kercova.net\/?p=97822"},"modified":"2024-10-08T15:07:51","modified_gmt":"2024-10-08T13:07:51","slug":"maqedonia-fundoset-borxhi-publik-rreth-9-miliarde-euro","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kercova.net\/?p=97822","title":{"rendered":"Maqedonia fundoset ! Borxhi publik rreth 9 miliard\u00eb euro..!"},"content":{"rendered":"<p>Borxhi publik i Maqedonis\u00eb do t\u00eb rritet edhe m\u00eb tej. Jav\u00ebn e kaluar, Ministria e Financave njoftoi se \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgatitur nj\u00eb Strategji e re Fiskale e Shtetit p\u00ebr periudh\u00ebn 2025-2029. Nga informacionet e disponueshme thuhet se pritshm\u00ebrit\u00eb e autoriteteve jan\u00eb q\u00eb borxhi publik me nivelin prej 66.4 p\u00ebr qind deri n\u00eb vitin e ri do t\u00eb ulet n\u00eb periudh\u00ebn n\u00eb vijim.<\/p>\n<p>Duke marr\u00eb parasysh se Prodhimi i Brendsh\u00ebm n\u00eb vitin 2023 ishte 13 miliard\u00eb euro, kjo i bie q\u00eb borxhi do t\u00eb jet\u00eb 8 miliard\u00eb e 632 milion\u00eb euro, apo af\u00ebr 9 miliard\u00eb euro. Lufta kund\u00ebr ekonomis\u00eb gri dhe rritja e ark\u00ebtimit t\u00eb fondeve buxhetore, pra mbushja e ark\u00ebs s\u00eb shtetit, renditen si prioritete t\u00eb shtetit. \u201cN\u00eb vitin 2024 do t\u00eb arrij\u00eb p\u00ebrfundimisht nj\u00eb nivel prej 66.4% dhe n\u00eb vitet n\u00eb vijim do t\u00eb ulet gradualisht si rezultat i konsolidimit gradual fiskal dhe n\u00eb vitin 2029 do t\u00eb jet\u00eb n\u00ebn kufirin e p\u00ebrcaktuar prej 60% t\u00eb Prodhimit t\u00eb Brendsh\u00ebm Bruto\u201d, theksohet n\u00eb strategjin\u00eb fiskale.<\/p>\n<p>\u201cGjithashtu, p\u00ebr t\u00eb ulur rrezikun e shum\u00ebs s\u00eb garancive t\u00eb l\u00ebshuara, p\u00ebrcaktohet nj\u00eb kufi i garancive t\u00eb l\u00ebshuara dhe theksi vihet n\u00eb projektet q\u00eb jan\u00eb t\u00eb vet\u00ebq\u00ebndrueshme dhe gjenerojn\u00eb t\u00eb ardhura, mb\u00ebshtesin rritjen ekonomike dhe mund\u00ebsojn\u00eb konkurrenc\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb ekonomis\u00eb vendase n\u00eb suaza afatmesme\u201d, thon\u00eb nga Ministria e Financave.<\/p>\n<p>Ministrja e Financave, Gordana Dimitrievska Ko\u00e7ovska pohon se qeveria ka plan p\u00ebr konsolidimin financiar t\u00eb financave publike dhe zvog\u00eblimin e deficitit buxhetor.<\/p>\n<p>\u201cQ\u00ebllimi i politik\u00ebs fiskale \u00ebsht\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsimi i stabilitetit makroekonomik dhe mb\u00ebshtetja e aktivitetit ekonomik. Kjo do t\u00eb arrihet p\u00ebrmes konsolidimit gradual fiskal, p\u00ebrmir\u00ebsimit t\u00eb menaxhimit t\u00eb financave publike dhe mbajtjes s\u00eb nj\u00eb niveli t\u00eb lart\u00eb t\u00eb shpenzimeve kapitale. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, do t\u00eb vazhdojm\u00eb mb\u00ebshtetjen e ekonomis\u00eb me investime n\u00eb projekte infrastrukturore, duke ridizenjuar struktur\u00ebn e financave publike, e cila do t\u00eb dominohet nga nj\u00eb nivel i lart\u00eb i shpenzimeve kapitale, si dhe forcimin e transparenc\u00ebs dhe llogaridh\u00ebnies\u201d, shton ajo.<\/p>\n<p>Nga ana tjet\u00ebr, shteti duhet t\u00eb kthej\u00eb gati tre miliard\u00eb euro apo 2.87 miliard\u00eb euro n\u00eb tre vitet e ardhshme, p\u00ebr t\u00eb shlyer borxhin e marr\u00eb n\u00eb em\u00ebr t\u00eb kat\u00ebr eurobondeve. \u201cPolitika fiskale n\u00ebp\u00ebrmjet financimit t\u00eb deficitit buxhetor ka nj\u00eb ndikim t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb nivelin dhe q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb e borxhit publik.<\/p>\n<p>Gjendja e borxhit publik m\u00eb 31.12.2023 e shprehur n\u00eb p\u00ebrqindje \u00ebsht\u00eb 58,26 p\u00ebr qind e PBB-s\u00eb, e llogaritur sipas parashikimeve t\u00eb PBB-s\u00eb t\u00eb Ministris\u00eb s\u00eb Financave, nd\u00ebrsa sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb publikuara p\u00ebr PBB-n\u00eb e Entit Shtet\u00ebror t\u00eb Statistikave n\u00eb mars 2024 p\u00ebr tremujorin e kat\u00ebrt t\u00eb vitit 2023, llogaritja e borxhit publik t\u00eb shprehur n\u00eb p\u00ebrqindje \u00ebsht\u00eb 62.01 p\u00ebr qind e PBB-s\u00eb. Sipas t\u00eb dh\u00ebnave zyrtare t\u00eb publikuara n\u00eb ueb faqen e Ministris\u00eb s\u00eb Finan\u00e7ave p\u00ebr tremujorin e par\u00eb t\u00eb vitit 2024, gjendja e borxhit publik me dat\u00ebn 31.12.2023 e shprehur n\u00eb p\u00ebrqindje \u00ebsht\u00eb 62.1 p\u00ebr qind e PBB-s\u00eb\u201d, theksojn\u00eb nga Revizori i Shtetit.<\/p>\n<p>N\u00eb periudh\u00ebn 2025-2028 do t\u00eb maturohen eurobonot e emetuara, gj\u00eb q\u00eb mund t\u00eb krijoj\u00eb pasiguri n\u00eb efi\u00e7enc\u00ebn e sh\u00ebrbimit t\u00eb borxhit p\u00ebr shkak t\u00eb rritjes s\u00eb nevojave financuese t\u00eb shtetit, thuhet n\u00eb analiz\u00ebn e Entit t\u00eb Revizionit apo Auditimit.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2025 duhet t\u00eb kthehet borxhi prej 500 milion euro me af\u00ebr 97 milion euro kamata, n\u00eb vitin 2026 do t\u00eb kthehen 700 milion euro nga viti 2020 me 154 milion euro kamata, n\u00eb vitin 2028 do t\u00eb kthehen 700 milion euro t\u00eb tjera nga viti 2021 me af\u00ebr 80 milion euro kamata, dhe n\u00eb vitin 2027 do t\u00eb kthehen 500 milion euro me 140 milion euro kamat\u00eb nga viti 2023. Revizioni m\u00eb tej thekson se Buxheti i Republik\u00ebs s\u00eb Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut nuk tregon nevojat reale bruto p\u00ebr financimin e shtetit, gj\u00eb q\u00eb \u00e7on n\u00eb zvog\u00eblimin e transparenc\u00ebs dhe paraqitjen jo t\u00eb plot\u00eb t\u00eb t\u00eb hyrave dhe shpenzimeve n\u00eb buxhet.<\/p>\n<p>Auditimi thekson se megjith\u00ebse nuk jan\u00eb tejkaluar ende rregullat fiskale t\u00eb p\u00ebrcaktuara me Ligjin e Buxhetit, niveli aktual i borxhit publik q\u00eb i referohet borxhit prej af\u00ebr 59 p\u00ebr qind si pjes\u00eb e PBB-s\u00eb k\u00ebrkon menaxhim t\u00eb kujdessh\u00ebm t\u00eb financave publike n\u00eb t\u00eb ardhmen p\u00ebrmes nj\u00eb niveli t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm t\u00eb borxhit publik dhe nj\u00eb politike fiskale me nj\u00eb nivel t\u00eb duhur t\u00eb deficitit buxhetor.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar dhe avancuar procesin e sh\u00ebrbimit t\u00eb borxhit publik, auditimi rekomandoi disa masa q\u00eb p\u00ebrfshijn\u00eb analiz\u00ebn e kuadrit institucional p\u00ebr menaxhimin e borxhit publik p\u00ebr uljen e rrezikut operacional, paraqitjen e sakt\u00eb t\u00eb nevojave financiare n\u00eb Buxhet, aplikimin e analiz\u00ebs s\u00eb q\u00ebndrueshm\u00ebris\u00eb s\u00eb borxhit gjat\u00eb krijimit t\u00eb politik\u00ebs fiskale, duke p\u00ebrcaktuar nj\u00eb metodologji t\u00eb qart\u00eb p\u00ebr llogaritjen dhe analiz\u00ebn e borxhit p\u00ebr paraqitjen e detyrimeve afatgjata dhe afatshkurtra t\u00eb interesit.<\/p>\n<p>N\u00eb planin afatmes\u00ebm, politika fiskale parashikon nj\u00eb konsolidim fiskal me faza, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb deficiti buxhetor reduktohet n\u00eb p\u00ebrqindje t\u00eb PBB-s\u00eb. Pra, do t\u00eb merren masa konsoliduese fiskale p\u00ebr t\u00eb arritur nj\u00eb nivel t\u00eb moderuar t\u00eb borxhit.<\/p>\n<p>Ndryshe, borxhi publik sipas definicionit paraqet deficitin e akumuluar buxhetor, ose gjendjen kur harxhimet publike t\u00eb shtetit n\u00eb nivel lokal dhe qendror , jan\u00eb m\u00eb t\u00eb larta se t\u00eb ardhurat shtet\u00ebrore. Gjithashtu sipas vler\u00ebsimeve t\u00eb Bank\u00ebs Bot\u00ebrore, shtetet me borxh publik deri n\u00eb 40 p\u00ebr qind vler\u00ebsohen me borxh t\u00eb ul\u00ebt, ato me 40 deri 60 p\u00ebr qind t\u00eb borxhit publik si pjes\u00eb e PBB-s\u00eb si shtete me borxhe t\u00eb matura, nd\u00ebrsa shtetet me borxh m\u00eb t\u00eb lart\u00eb se 60 p\u00ebr qind e PBB-s\u00eb si shtete me borxhe t\u00eb larta.<\/p>\n<p>\/(koha.mk)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Borxhi publik i Maqedonis\u00eb do t\u00eb rritet edhe m\u00eb tej. Jav\u00ebn e kaluar, Ministria e<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":87433,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-97822","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme-nga-maqedonia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97822","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=97822"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/97822\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/87433"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=97822"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=97822"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kercova.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=97822"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}